IJzervijlsel.

Beide zijn op basis van kunsthars en na het drogen watervast, maar ze hebben elk een andere taak. De eindvernis is zeer vloeibaar, droogt transparant en zijdemat op en beschermt de kleuren dankzij uv-bescherming tegen vergelen en verbleken. De acryllijm is romig, droogt helder en glanzend op en bindt: daarmee maak je structuurpasta's met grijsmeel, bouw je roestvlakken op met ijzervijlsel of plak je collages.

Je strijkt hem als allerlaatste stap met een penseel op het afgewerkte werk. Liever meerdere dunne lagen dan één dikke. De eindvernis beschermt je werk en fixeert tegelijk structuurmaterialen en vulstoffen. Ook de acryllijm kun je als vernis gebruiken: 1:1 verdunnen met water en goed doorroeren.

Met grijsmeel, een fijngemalen natuurlijke kalksteen uit Vorarlberg, en een bindmiddel. Acryllijm en grijsmeel in de verhouding 1:3 geven een romige massa die weinig scheurt, bijvoorbeeld voor een rots- of betonlook. Krijtverf Wit en grijsmeel in de verhouding 1:2 drogen mat op en vormen scheurtjes. Zonder bindmiddel houdt grijsmeel niet: strooi je het los op natte verf, klop het overschot dan na het drogen af en gebruik het opnieuw.

In twee stappen. Eerst komt er ijzer op de ondergrond: vloeibaar ijzer breng je puur of verdund aan met een penseel, voor gladde roestvlakken zonder korrel. IJzervijlsel strooi je in een nog vochtige hechtlaag van acryllijm, acrylverf, krijtverf of modelleerpasta; het zorgt voor een grove textuur. Daarna spuit je het oxidatiemiddel als fijne nevel op het vochtige of droge vlak, royaal maar zonder plassen. De eerste roesttinten verschijnen na ongeveer een tot twee uur; voor meer intensiteit spuit je gewoon opnieuw.

Ja. De vernis kan het roestoppervlak wel iets donkerder maken, wat het effect kan versterken of veranderen. Test hem daarom eerst op een klein stukje en vernis pas als de roest de gewenste tint heeft en helemaal is doorgedroogd. Veel kunstenaars laten echte roest bewust onvernist. Dan werkt de roest langzaam door en kan hij nog donkerder worden.

Voor roesteffecten met vloeibaar ijzer, ijzervijlsel en oxidatiemiddel raden we handschoenen en een onderlegger aan, en bij grote vlakken ook ademhalingsbescherming. De veiligheidsinformatiebladen van vloeibaar ijzer, oxidatiemiddel, grijsmeel, acryllijm en eindvernis (daar nog vermeld als Acrylfirnis) vind je als pdf op onze downloadpagina.